Wijnreis Portugal: Op zoek naar de mooiste Portugese wijnen uit Lisboa, Tejo en Douro

Portugal is al lang niet meer alleen het land van de zoete Portwijn. Wie de afgelopen jaren door het Portugese wijnlandschap heeft gereisd, weet dat er een stille revolutie heeft plaatsgevonden. Van de Atlantische kust bij Lissabon tot de zonovergoten oevers van de Taag en de adembenemende, terrasvormige hellingen van de Douro: Portugal biedt een ongekende rijkdom aan inheemse druivenrassen en unieke microklimaten.

Als gepassioneerde wijnliefhebbers en reizigers hebben we de afgelopen tien jaar talloze wijngaarden (quintas) bezocht, gesproken met eigenzinnige wijnmakers en duizenden kilometers afgelegd door dit fascinerende wijnland. Onze missie? Het ontrafelen van de authentieke smaken die Portugal zo uniek maken. Ga mee op reis langs drie van de meest dynamische wijnregio's van het land: Lisboa, Tejo en Douro.

Lisboa: Frisse Atlantische elegantie

Onze wijnreis begint in de regio Lisboa, een langgerekte strook die zich uitstrekt ten noorden van de hoofdstad Lissabon, direct langs de Atlantische Oceaan. Door de constante aanwezige zeebries en de ochtendmist is het hier een stuk koeler dan in het binnenland. Dit vertaalt zich direct naar de wijnen: ze zijn opvallend fris, mineraalrijk en hebben vaak een lagere alcoholpercentage.

Binnen Lisboa vind je intrigerende subregio's zoals Colares, waar de druivenstokken diep in het strandzand zijn geplant om ze te beschermen tegen de druifluis, en Bucelas, beroemd om zijn loepzuivere, strakke witte wijnen van de Arinto-druif. De moderne wijnmaker in Lisboa weet deze natuurlijke frisheid perfect te combineren met fruitige tonen, waardoor zowel de witte als de rode wijnen uit deze regio ontzettend gastronomisch inzetbaar zijn. Wie houdt van sappig rood met een zilte ondertoon of strak wit met citruszuren, mag Lisboa absoluut niet overslaan.

Lisboa: kennismaken met de Inferno-wijnen

Onze eerste stop was Vinho Barcado Inferno, waar Francisco Macieira, derde generatie van Garrocha Wines, ons persoonlijk ontving.

Ondanks de verzengende hitte – ruim boven de 35 graden – stapten we samen met Francisco in zijn jeep om de wijngaarden te verkennen. Hij vertelde vol passie over de verschillende bodemsoorten, de Portugese druivenrassen en zijn manier van wijnmaken. Een bijzonder detail is dat veel van zijn wijnen worden vergist met de natuurlijke gisten die zich op de druivenschillen bevinden. Hierdoor behouden de wijnen hun pure karakter en laten ze het terroir optimaal spreken.

Naast authentieke Portugese druiven als Arinto, Touriga Nacional, Touriga Franca en

 Sousão werkt Francisco ook met internationale druivenrassen zoals Cabernet Sauvignon, Tannat en Syrah.

Zijn stage in Australië is duidelijk terug te proeven in zijn krachtige Syrah, die qua stijl doet denken aan een mooie Shiraz, zonder zijn Portugese identiteit te verliezen.

Vooral de Inferno-serie maakte grote indruk. Dit zijn wijnen waarvan wij denken dat veel Nederlandse wijnliefhebbers ze gaan waarderen.

Alle wijnen van Barca do Inferno wijnhuis zijn te koop op de website; hierbij de link.

Tejo: De verborgen parel langs de rivier

Rijden we vanaf de kust naar het binnenland, dan komen we al snel uit in Tejo (voorheen bekend als Ribatejo). Deze regio is vernoemd naar de rivier de Taag (Tejo), die het landschap domineert en zorgt voor een vruchtbare bodem. Tejo is een regio van contrasten: van de vruchtbare alluviale gronden vlak langs de rivier (Lezíria) tot de droge, arme zand- en kleibodems op de hellingen (Bairro en Charneca).

Lange tijd stond Tejo bekend om zijn massaproductie, maar een nieuwe generatie wijnmakers heeft het roer volledig omgegooid. Zij focussen zich op kwaliteitswijnen van inheemse rassen zoals Fernão Pires (wit) en Castelão (rood). De witte wijnen uit Tejo zijn vaak aromatisch, tropisch en heerlijk toegankelijk, terwijl de rode wijnen verleidelijk zacht, vol fruit en kruidig zijn. Tejo is hiermee misschien wel de beste regio voor wie zoekt naar de ultieme prijs-kwaliteitverhouding in Portugal. Een bezoek aan Quinta da Lapa, mag zeker niet ontbreken.

Douro: Ruige schoonheid en monumentale kracht

Onze laatste stop brengt ons naar het noorden, naar de UNESCO Werelderfgoedlocatie: de Douro-vallei. Dit is zonder twijfel een van de meest spectaculaire wijnlandschappen ter wereld. De steile, met leisteen bedekte hellingen dwingen de wijnstokken om hun wortels metersdiep in de droge grond te boren op zoek naar water. Het klimaat is hier extreem: loeihete zomers en ijskoude winters.

Hoewel de Douro wereldberoemd is vanwege Port, hebben de stille (droge) wijnen uit deze regio de afgelopen twintig jaar een enorme vlucht genomen. De blends van druiven zoals Touriga Nacional, Touriga Franca en Tinta Roriz leveren rode wijnen op met een ongekende diepgang, structuur en bewaarpotentieel. Ze zijn krachtig, complex, vol donker fruit, tannines en verfijnde houttonen. De witte Douro-wijnen, vaak afkomstig van hoger gelegen en dus koelere wijngaarden, verrassen door hun mineraliteit en body. Een glas rode Douro is als het landschap zelf: ruig, monumentaal en onvergetelijk.

Een bezoek als één van de meest prestigieuze wijnhuizen van Portugal: Alves de Sousa, bekend van Quinta da Gaivosa mag zeker niet ontbreken.

De regio's naast elkaar: Een handig overzicht

Om de verschillen en unieke eigenschappen van deze drie topklimaten goed te begrijpen, hebben we de belangrijkste kenmerken hieronder overzichtelijk op een rij gezet.

Onze expertise en passie voor Portugese wijn

Wijn is voor ons geen product in een schap; het is een levende cultuur, gevangen in een fles. Onze passie voor de Portugese wijncultuur is ontstaan tijdens onze eerste rondreis door de Douro-vallei, waar we zagen hoe wijnmakers met bloed, zweet en tranen de steile hellingen bewerkten. Sindsdien hebben we onze theoretische kennis (ondersteund door formele wijnopleidingen en WSET-certificeringen) gecombineerd met de praktijk: met de voeten in de modder, proeven aan de vaten en luisteren naar de verhalen achter het etiket.

Wij geloven dat je een wijn pas écht begrijpt als je het landschap hebt gezien en de wind hebt gevoeld die over de wijnranken waait. Onze aanbevelingen zijn altijd gebaseerd op onafhankelijke, persoonlijke proefsessies en een diepe respect voor de tradities én innovaties van de Portugese wijnmakers.

Veelgestelde vragen over Portugese wijnen (FAQ)

Waarom zijn Portugese wijnen vaak gemaakt van een blend (mengsel van druiven)?

Portugal heeft een rijke historie van field blends, waarbij verschillende inheemse druivenrassen door elkaar in dezelfde wijngaard staan aangeplant en tegelijkertijd worden geoogst en vergist. Dit zorgt voor complexiteit en balans; de ene druif brengt zuren, de andere kleur, en weer een andere structuur of aroma's.

Wat maakt de Arinto-druif uit Lisboa zo speciaal?

Arinto is de koningin van de Portugese zuren. Zelfs in warme klimaten behoudt deze druif zijn vlijmscherpe, frisse zuren. In de regio Lisboa (en specifiek Bucelas) levert dit heerlijk strakke, zilte en minerale wijnen op die fantastisch ouderen en perfect passen bij verse vis en zeevruchten.

Zijn rode wijnen uit de Douro altijd zwaar?

Nee, niet per se. Hoewel ze veel kracht en tannines hebben, zoeken moderne wijnmakers steeds vaker de elegantie op. Door druiven te oogsten op hoger gelegen, koelere hellingen of door minder houtlagering te gebruiken, ontstaan er ook Douro-wijnen die weliswaar complex en diep zijn, maar ook verrassend sappig en doordrinkbaar.

Kan ik de wijnhuizen in Tejo gemakkelijk bezoeken?

Absoluut! Tejo is een zeer gastvrije regio en ligt op korte rijafstand van Lissabon. Veel quintas (wijnhuizen) hebben prachtige proeflokalen en combineren hun wijnen vaak met de lokale gastronomie en de rijke paardencultuur (de beroemde Lusitano-paarden) die de regio kenmerkt.

Over de auteur 

Dit artikel is geschreven onder verantwoordelijkheid van Jacqueline de Gouw.

Jacqueline de Gouw is:

• Register Wijndocent;

• Register Vinoloog;

• Aanbevolen Wijndocent van de Wijnacademie;

• WSET Level 4 student;

• actief lid van de Associatie van Wijndocenten.

Door tientallen wijnreizen bezocht zij vele wijngebieden in onder meer Frankrijk, Italië, Spanje, Slovenië, Kroatië, Portugal, Duitsland, Oostenrijk, Engeland, Zuid-Afrika, Uruguay, Chili en Argentinië. Daar werkte zij rechtstreeks samen met wijnmakers en verdiepte zij zich in terroir, druivensoorten en vinificatietechnieken.

Deze internationale praktijkervaring neemt zij dagelijks mee in haar lessen. Hierdoor leren cursisten niet alleen de theorie uit het boek, maar begrijpen zij ook hoe wijn daadwerkelijk wordt geproduceerd en beoordeeld.

Passie voor Wijn Breda staat bekend om persoonlijke begeleiding, kleine groepen en uitstekende examenresultaten. Jaarlijks volgen vele cursisten hier met succes hun erkende SDEN-opleiding. (Passie voor Wijn Breda)